Արխիվ

Արխիվ

ԵՊՀ Գիտական տեղեկագիր. Ֆիզիկա մաթեմատիկական գիտություններ 2017 #51(№1)

Խմբագրական խորհուրդ

Վարուժան Ս. Աթաբեկյան (գլխ. խմբագիր),

 

Ալբերտ Ա. Կիրակոսյան (գլխ. խմբագրի տեղակալ)

 

 
Միհրան Ս. Շարամբեյան (պատասխանատու քարտուղար),

 


Ռոման Բ.Ալավերդյան, Ռոլանդ Մ. Ավագյան, Կարեն Լ. Ավետիսյան, Գեղամ Գ. Գևորգյան,

Վահրամ Ժ. Դումանյան, Յուրի Ռ. Հակոբյան, Գևորգ Ս. Հաջյան, Յուրի Մ. Մովսիսյան,

Խաչատուր Վ. Ներկարարյան, Սեմյոն Ա. Նիգիյան, Ալբերտ Ի. Պետրոսյան, Միքայել Պ. Պողոսյան, Սամվել Վ. Սարգսյան, Յուրի Լ. Վարդանյան, Սամվել Կ. Շուքուրյան

Բովանդակություն

Կ. Լ. Ավետիսյան, Ա. Ի. Պետրոսյան,

Միավոր գնդում ներդաշնակ ֆունկցիաների կշռային տարածությունները | ԵՊՀ Գիտական տեղեկագիր. Ֆիզիկա մաթեմատիկական գիտություններ 2017 #51(3-7)
Կարդալ ավելին

Ներմուծվում են միավոր BRn գնդում ներդաշնակ ֆունկցիաների h(φ), h0(φ) և h1(φ) բանախյան տարածություններում: Այս տարածությունները կախված են φ, ψ կշռային ֆունկցիաներից: Ապացուցվում է, որ եթե φ, ψ-ն կազմում են նորմալ զույգ, ապա h1(ψ)*~ h(φ) և h0(φ)*~h1(ψ):

 

Բանալի բառեր. Banach space, harmonic function, weight function, duality

 

Ալբերտ Ի. Պետրոսյան apetrosyan@ysu.am;      Կարեն Լ. Ավետիսյան avetkaren@ysu.am

Վ. Գ. Բարդախչյան,

Ոչ հստակ բայեսյան դուրսբերումներ | ԵՊՀ Գիտական տեղեկագիր. Ֆիզիկա մաթեմատիկական գիտություններ 2017 #51(8-12)
Կարդալ ավելին

Դիտարկվում են բայեսյան թեորեմի ընդհանրացումներ ոչ հստակ դիտարկումներով տարբերակների համար: Քննելով բայեսյան թեորեմի Վիերտլի առաջարկած ոչ հստակ ձևը, կարելի է համոզվել, որ ճշմարտանմանության ֆունկցիայի առաջարկված ձևի պայմաններում, այն չի հանդիսանում բայեսյան թեորեմի ընդհանրացում: Աշխատանքում առաջարկվում են ճշմարտանմանության ֆունկցիայի այլ տարբերակներ, որոշ ցանկալի հատկություններով:

 

 

Բանալի բառեր. fuzzy statistics, Bayesian theorem, fuzzy random variables.

 

Վարդան Գ. Բարդախչյան   vardanbardakchyan@gmail.com

Գ. Գ. Գևորգյան, Կ. Ա. Նավասարդյան,

Հաարի ընդհանրացված և Վիլենկինի համակարգերի համար մի գումարման եղանակի վերաբերյալի | ԵՊՀ Գիտական տեղեկագիր. Ֆիզիկա մաթեմատիկական գիտություններ 2017 #51(13-17)
Կարդալ ավելին

Դիտարկվում է գումարման մի եղանակ Վիլենկինի և Հաարի ընդհանրացված համակարգերի համար: Մասնավորապես ապացուցված է, որ Ֆուրիեի շարքերը համարյա ամենուրեք գումարվում են դիտարկված եղանակով:

 

Բանալի բառեր. Vilenkin system, generalized Haar system, summation method.

 

 

Գեղամ Գ. Գևորգյան      ggg@ysu.am;            Կարեն Ա. Նավասարդյան     knavasard@ysu.am

Կ. Ա. Քեռյան,

Անկանոն ենթաշարքով կրկնակի Ֆուրիե–Հաարի շարքի օրինակ | ԵՊՀ Գիտական տեղեկագիր. Ֆիզիկա մաթեմատիկական գիտություններ 2017 #51(18-21)
Կարդալ ավելին

Աշխատանքում բերվում է [0,1]2-ի վրա ինտեգրելի ֆունկցիայի օրինակ, որի կրկնակի Ֆուրիե–Հաարի շարքի մի ենթաշարքի մասնակի գումարների մաժորանտը L1,∞  տարածությունից չէ:

 

Բանալի բառեր. double Haar series, majorant, square function, A-integral.

 

 

Հ. Հ. Խաչատրյան,

Արտաքին հարթ գրաֆների դեֆիցիտ | ԵՊՀ Գիտական տեղեկագիր. Ֆիզիկա մաթեմատիկական գիտություններ 2017 #51(22-28)
Կարդալ ավելին

Անվանենք G գրաֆի ճիշտ կողային ներկումը 1,...,t գույներով, միջակայքային t-ներկում, եթե ցանկացած i գույնով, 1 ≤ i ≤ t, ներկված է գոնե մեկ կող և ցանկացած գագաթին կից կողերը ներկված են հաջորդական գույներով: G գրաֆը կոչվում է միջակայքային ներկելի, եթե գոյություն ունի այնպիսի t ≥1, որ G-ն ունի միջակայքային t-ներկում: G գրաֆը միջակայքային ներկելի դարձնելու համար անհրաժեշտ կախված կողերի նվազագույն քանակն անվանենք def(G): Աշխատանքում ուսումնասիրվում են արտաքին հարթ գրաֆների միջակայքային ներկումները: Ցույց է տրվում, որ def(G) ≤|V(G)-2|/(og(G)-2), եթե G-ն արտաքին հարթ գրաֆ է, որտեղ og(G)-ն G գրաֆի ամենակարճ կենտ ցիկլի երկարությունն է:

 

Բանալի բառեր. graph theory, interval edge-coloring, deficiency, outerplanar graph.

Գ. Ա. Կարապետյան, Հ. Ա. Պետրոսյան,

Անհամասեռության երկու գագաթով բազմաոչհամասեռ տարածությունների ներդրման թեորեմներ | ԵՊՀ Գիտական տեղեկագիր. Ֆիզիկա մաթեմատիկական գիտություններ 2017 #51(29-37)
Կարդալ ավելին

Աշխատանքում ապացուցվում են ներդրման թեորեմներ բազմաոչհամասեռ տարածությունների համար, երբ Նյուտոնյան բազմանիստն ունի անհամասեռության երկու գագաթ: Նախորդ աշխատանքներում ուսումնասիրված էին անհամասեռության մի գագաթով բազմանիստների դեպքը, որտեղ կիրառվող ձևափոխությունները կապված էին միայն այդ գագաթի հետ։ Երկու գագաթի դեպքում պետք է ապացուցել այդպիսի “թույլատրելի” ձևափոխության գոյությունը, որն էլ կատարվում է աշխատանքում:

 

Բանալի բառեր. multianisotropic polynomial, multianisotropic Sobolev spaces, integral representation, embedding theorems.

Վ. Գ. Պետրոսյան,

Ռիմանի խզվող եզրային խնդիրը կշռային տարածություններում | ԵՊՀ Գիտական տեղեկագիր. Ֆիզիկա մաթեմատիկական գիտություններ 2017 #51(38-41)
Կարդալ ավելին

Հոդվածում հետազոտված է T={t; |t|=1}-ի վրա Ռիմանի եզրային խնդիրը L1(ρ) կշռային տարածություններում, որտեղ ρ(t)=|tt0|α, t0T, և α> –1: Խնդիրը պահանջում է գտնել համապատասխանաբար T-ի ներքին և արտաքին տիրույթներում անալիտիկ Φ+(z) և Φ(z),

Φ(∞)=0 ֆունկցիաներ այնպիսին, որ

                                                                   limr→1-0||Φ+(rt)-a(t(r -1t)-f(t)||L1(ρ)=0,

որտեղ fL1(ρ), a(t)∈H0(T; t1, t2,…,tm): Ստացված են անհրաժեշտ և բավարար պայմաններ խնդրի լուծելիության համար, լուծումները գրված են բացահայտ տեսքով:

 

 

Բանալի բառեր. Riemann boundary problem, weighted spaces, Cauchy type integral,
Holder classes.

Մ. Վ. Բելուբեկյան,

Տեղայնացված պլանար տատանումների առաջացման պայմանները բարակ ուղղանկյուն սալի ազատ եզրի շրջակայքում | ԵՊՀ Գիտական տեղեկագիր. Ֆիզիկա մաթեմատիկական գիտություններ 2017 #51(42-45)
Կարդալ ավելին

Ընդհանրացված հարթ լարվածային վիճակի հավասրումների հիման վրա հետազոտվում են ուղղանկյուն բարակ սալի պլանար տատանումների խնդիրները: Հաստատված է տատանումների առաջացման հնարավորությունը, որոնց ամպլիտուդան էքսպոնենտալ նվազում է ազատ եզրից հեռանալուց հակառակ ուղղությամբ ամրացված եզրին: Ստացված են տեղայնացված տատանումների առաջացման պայմանները կախված սալի չափերից և մնացած երեք կողմերի ամրացման ձևից:

 

 

Բանալի բառեր. plane stress state, Navier conditions, sliding contact, clumped edge.

Տ. Վ. Խոնդկարյան, Ս. Ա. Նիգիյան,

δ-Ռեդուկցիայի կանոնական գաղափարը և տիպիզացված λ-թերմերի թարգմանությունն առանց տիպերի λ-թերմերի | ԵՊՀ Գիտական տեղեկագիր. Ֆիզիկա մաթեմատիկական գիտություններ 2017 #51(46-52)
Կարդալ ավելին

Աշխատանքում դիտարկվում են տիպիզացված և առանց տիպերի λ-թերմեր: Տիպիզացված λ-թերմերն օգտագործում են ցանկացած կարգի փոփոխականներ և ≤1 կարգի հաստատուններ, 1-ին կարգի հաստատուններն ուժեղ հաշվարկելի, արգումենտների անորոշ արժեքներով ֆունկցիաներ են: Յուրաքանչյուր ֆունկցիա ունի իրեն λ-որոշող առանց տիպերի λ-թերմ: Ներմուծվում է, այսպես կոչված, δ-ռեդուկցիայի կանոնական գաղափարը, որն օգտագործվում է ծրագրավորման ֆունկցիոնալ լեզուների իրականացման ժամանակ: δ-ռեդուկցիայի կանոնական գաղափարի համար հետազոտվում է տիպիզացված λ-թերմերի թարգմանությունը առանց տիպերի λ-թերմերի:

 

Բանալի բառերը. typed λ-term, untyped λ-term, translation, notion of δ-reduction, λ-definability.

Մ. Հ. Հովհաննիսյան,

Զուգահեռ տեխնոլոգիաների կիրառումը ցանցերի մոդելավորման որոշ խնդիրներում | ԵՊՀ Գիտական տեղեկագիր. Ֆիզիկա մաթեմատիկական գիտություններ 2017 #51(53-59)
Կարդալ ավելին

Հոդվածը ներկայացնում է բարդ ցանցերում ուղղորդված զարգացման գործընթացի անալիզը և ծրագրային իրականացումը։ Նկարագրված է զարգացման մոդելը և իրականացման համար անհրաժեշտ պահանջները։ Ներկայացված է մշակված համակարգի կառուցվածքը և բերված են արտադրողականության ցուցանիշները։

 

Բանալի բառեր. complex networks, directed evolution, network modeling

Ս. Ա. Բզնունի, Ն. Հ. Բաղդասարյան, Ա. Մ. Ամիրջանյան,

ՋՋԷՌ-440-ի օգտագործված միջուկային վառելիքի հաշվարկային անորոշություններով պայմանավորված նեյտրոնների բազմապատկման գործակցի անորոշությունների և շեղման գնահատումը | ԵՊՀ Գիտական տեղեկագիր. Ֆիզիկա մաթեմատիկական գիտություններ 2017 #51(60-65)
Կարդալ ավելին

Հոդվածում գնահատվել է ՋՋէՌ-440-ի օգտագործած վառելիքի իզոտոպային կազմի կոնցենտրացիաների հաշվարկային անորոշությունների չափը և դրա շեղումներով պայմանավորված նեյտրոնների բազմապատկման գործակցի անորոշությունը: Իզոտոպային կազմի հաշվարկային կոնցենտրացիաների անորոշության չափի գնահատման համար դրանք համեմատվել են RIAR (ՋՋէՌ-440-ի օգտագործված միջուկային վարելիքի քայքայիչ ռադիոքիմիական վերլուծության եղանակ) փորձի ընթացքում ստացված արդյունքների հետ:

 

Բանալի բառեր. criticality safety, spent fuel, burnup credit, bias, bias uncertainty

Ե. Շ. Մամասախլիսով, Ա. Պ. Անտոնյան, Ա. Ա. Հակոբյան,

Լիգանդի կապման ազդեցությունը ԴՆԹ-ի դաշտ-էֆեկտ փոխանցիչի գործառնության վրա | ԵՊՀ Գիտական տեղեկագիր. Ֆիզիկա մաթեմատիկական գիտություններ 2017 #51(66-70)
Կարդալ ավելին

Կապված տարբեր, այդ թվում բժշկական ախտորոշման, շրջակա միջավայրի աղտոտիչների մշտադիտարկման, կենսաբանական զենքի նկատմամբ պաշտպանության ոլորտներում որպես գործիքներ կիրառվող ԴՆԹ-չիփերի մշակման հեռանկարով, ինչպես նաև հաշվի առնելով այն հանգամանքը, որ ԴՆԹ-չիփերի (նաև ԴՆԹ-սենսորների) արդյունավետությունը կախված է նուկլեինաթթուների ջերմակայունությունը արտահայտող պարամետրերի փորձարարական արժեքների կանխորոշման ճշգրտությունից, վերլուծվել են այն գործոնները, որոնք ազդում են ԴՆԹ–ԴՆԹ և ԴՆԹ–ՌՆԹ հիբրիդացման և կայունության թերմոդինամիկայի վրա: Աշխատանքում վերլուծվում է մրցակցությունից ազատ ԴՆԹ-իհիբրիդացումը: Ցույց է տրվում` ինտերկալյատոր-լիգանդների առկայությամբ թիրախ-հաջորդականությունների կապման հաստատունի արժեքի աճը, ինչը մեծացնում է ԴՆԹ-չիպերի զգայունությունը:

 

Բանալի բառեր. ligand binding, thermostability, hybridization, DNA-chip

Հ. Ա. Շահինյան, Ա. Կ. Գրիգորյան, Յու. Լ. Վարդանյան,

Տարօրինակ աստղերը քվարկների խտությունից կախված վակուումի ճնշման դեպքում | ԵՊՀ Գիտական տեղեկագիր. Ֆիզիկա մաթեմատիկական գիտություններ 2017 #51(71-76)
Կարդալ ավելին

Պարկի մոդելի շրջանակներում (MIT) ուսումնասիրվել է տարօրինակ քվարկային նյութի վիճակի հավասարումը, երբ B վակուումի ճնշումը կախված է n բարիոնների խտությունից։ Նման ուսումնասիրության արդիականությունը պայմանավորված է աստղի մակերևույթից մինչև կենտրոն քվարկային նյութի խտության աճով։ Գրականության մեջ հայտնի են B(n) ֆունկցիայի ներկայացման տարբեր ձևեր։ Տվյալ աշխատանքում օգտագործվում է Գաուսյան մոտարկումը, որը հիմնված է այդ պարամետրի ասիմպտոտիկ սահմանային արժեքի գոյության գաղափարի վրա։ Պարամետրերի չորս հավաքածուների համար որոշված են քվարկային նյութի վիճակի հավասարումները։ Աստղային հավասարակշռության հավասարումների թվային ինտեգրումով (TOV հավասարումներ), ստացվել են աստղային կոնֆիգուրացիաների ինտեգրալ պարամետրերը։ Քննարկվող դեպքում պարզվում է, որ բարիոնների խտությունից վակուումի ճնշման կախվածություն հաշվի առնելու դեպքում`տարօրինակ աստղային կոնֆիգուրացիաները ունեն երկու արևային զանգվածից փոքր առավելագույն զանգվածներ։

 

Բանալի բառեր: strange stars, strange quark matter, vacuum variable pressure.

 

 

Ա. Կիրակոսյան, Կ. Ավետյան, Լ. Գասպարյան,

Հատուկ թողարկում նվիրված Պ. Հ. Բեզիրգանյանի 100 ամյակին | ԵՊՀ Գիտական տեղեկագիր. Ֆիզիկա մաթեմատիկական գիտություններ 2017 #51(78-80)
Կարդալ ավելին

Պետրոս Հակոբի Բեզիրգանյան: Մեծ գիտնականը և հայրենասերը (Ծննդյան 100 ամյակին)  

 

       1916-2016

 

Լ. Վ. Լևոնյան, Կ. Թ. Ավետյան, Հ. Ս. Սեմերջյան,

Ռենտգենյան ճառագայթման լայն տարամիտված փնջի դիֆրակցիայի երկու սխեմաների համեմատական վերլուծություն | ԵՊՀ Գիտական տեղեկագիր. Ֆիզիկա մաթեմատիկական գիտություններ 2017 #51(81-84)
Կարդալ ավելին

Comparative analysis of two diffraction schemes d-c (diaphragm-crystal) and c-d (crystal-diaphragm) for widely divergent beam of X-ray radiation is conducted. It is justified that in c-d scheme the diffraction image is a topographic map of the studied area of the crystal.

 

Բանալի բառեր. X-ray radiation, widely divergent beam, diffraction scheme, topographic map.

Մ. Կ. Բալյան,

Ռենտգենյան երրորդ կարգի ոչ գծային Ռենինգերի երևույթը և ճոճման կորերը | ԵՊՀ Գիտական տեղեկագիր. Ֆիզիկա մաթեմատիկական գիտություններ 2017 #51(85-88)
Կարդալ ավելին
In the work third-order nonlinear Takagi’s equations for X-ray monochromatic waves are investigated for the forbidden reflection case. The forbidden dynamical diffraction in the nonlinear case is related to the presence in the nonlinear equations of the terms proportional to the zero order and the second order nonzero Fourier coefficients of the third-order nonlinear susceptibility.
As a consequence, in the third-order nonlinear Bragg diffraction case, a nonlinear analogue of the well known Renninger effect takes place, which is considered theoretically and numerically. The numerical calculations show that in the Bragg geometry the nonlinear reflection curve’s behavior is the same as for not forbidden reflection, but for forbidden reflection the rocking curves are by several orders more sensitive to the input intensity value.

 

 

Բանալի բառեր: third-order nonlinearity, Bragg diffraction, nonlinear Takagi’s equations, nonlinear Renninger effect, rocking curves.

Մ. Գ. Բարսեղյան,

Լազերով կառավարվող դոնորային վիճակները կրկնակի համակենտրոն քվանտային օղակում | ԵՊՀ Գիտական տեղեկագիր. Ֆիզիկա մաթեմատիկական գիտություններ 2017 #51(89-92)
Կարդալ ավելին

Hydrogenic donor impurity states in the 2D GaAs/Ga0.7Al0.3As concentric double quantum rings have been investigated under the action of intense laser field. An analytical expression of the effective lateral confinement potential induced by the laser field is obtained. The laser dressed effect has been considered both on electron confining and electron-impurity Coulomb interaction potentials. The single electron energy spectrum and wave functions have been found using the effective mass approximation and exact diagonalization technique. The accidental degeneracy of the impurity states has been observed.

 

Բանալի բառեր: concentric double quantum ring, intense laser field, impurity

Ա. Ա. Ավետիսյան, Ա. Պ. Ջոթյան,

Էքսիտոնային կլանումը գրաֆենի համակարգերում՝ բացված էներգիական ճեղքի առկայությամբ | ԵՊՀ Գիտական տեղեկագիր. Ֆիզիկա մաթեմատիկական գիտություններ 2017 #51(93-96)
Կարդալ ավելին

Excitonic absorption in monolayer and bilayer graphene systems with opened energy gap in the field of laser radiation is investigated. The obtained value of excitonic binding energy in monolayer is in good agreement with the exact analytical solution. It is shown that the account of all tight binding parameters in bilayer graphene leads to an increase of exciton binding energy. 

 

 

 

Բանալի բառեր. monolayer graphene, graphene bilayer, laser radiation, exciton.

Լ. Գ. Գասպարյան, Վ. Պ. Մկրտչյան, Տ. Կ. Դադալյան,

Նեմատիկ հեղուկ բյուրեղների անիզոտրոպիայի վրա արտաքին էլէկտրական դաշտի ազդեցության հետազոտումը ռենտգենաինտերֆերոմետրիկ եղանակով | ԵՊՀ Գիտական տեղեկագիր. Ֆիզիկա մաթեմատիկական գիտություններ 2017 #51(97-100)
Կարդալ ավելին

The refractive index of nematic liquid crystal (NLC) E7 in the X-ray spectral range using the X-ray interferometric method, was measured experimentally. It was shown that NLC E7 is anisotropic medium for X-rays. This method is sensitive to reorientation of the molecules of liquid crystals and allows to measure the refractive index of homogeneously aligned NLC layer, when the molecules are reoriented under the influence of external electric field.

 


Բանալի բառեր: nematic liquid crystal, LLL spectroscopy.

Լ. Ա. Հարությունյան,

Փուլային ցայտունության արտապատկերումը ֆրենելյան գոտիական թիթեղներից բաղկացած եռաբազուկ իներֆերաչափով, կոշտ ռենտգենյան ճառագայթման լաբորատոր աղբուրների օգտագործմամբ | ԵՊՀ Գիտական տեղեկագիր. Ֆիզիկա մաթեմատիկական գիտություններ 2017 #51(101-104)
Կարդալ ավելին

The earlier represented three-block Fresnel Zone Plate interferometer based hard X-ray phase-contrast imaging setup designed for the initial plane wave radiation has been adapted to the laboratory sources of radiation. The limited distance between the source and the interferometer as well as the finite size of the source and the limited degree of monochromaticity of the illumination have been taken into account. It was shown that the decrease of the spatial coherency of the initial radiation does not worsen, and even improves the quality of the phase-contrast imaging, by suppressing the distortions caused by the X-ray diffraction at the edges of the Fresnel zone plates and the knifes of the interferometer.

 

Բանալի բառեր: X-ray optics, Fresnel zone plate, phase-contrast.

Ա. Պ. Այվազյան, Վ. Ս. Հարությունյան, Վ. Պ. Մկրտչյան,

Մնացորդային մեխանիկական լարումն էտրինգիտի բյուրեղների վրա ընդարձակվող ցեմենտային մածուկում | ԵՊՀ Գիտական տեղեկագիր. Ֆիզիկա մաթեմատիկական գիտություններ 2017 #51(105-108)
Կարդալ ավելին

Applying the X-ray diffraction technique, we have investigated the dependence of the residual stress components on ettringite crystals in expansive cement paste depending on the content of ye’elimite admixture. The results of above stress analysis were used to analyze how the shrinkage-compensating effect and the content of ye’elimite admixture are correlated with each other.

 

Բանալի բառեր. expansive cement paste, ye’elimite admixture, ettringite, residual stress.

Է. Մ. Ղազարյան, Լ. Ս. Պետրոսյան, Դ. Բ. Հայրապետյան, Հ. Ա. Սարգսյան,

Էլեկտրոնային գազը անհամաչափ երկուռուցիկ բարակ քվանտային ոսպնյակում. Կոնի թեորեմի իրականացումը | ԵՊՀ Գիտական տեղեկագիր. Ֆիզիկա մաթեմատիկական գիտություններ 2017 #51(109-112)
Կարդալ ավելին

The problem of electromagnetic absorption in the electronic gas, which is localized in asymmetric biconvex thin quantum lens, is discussed. It is shown, that in the case of thin lens, in the plane of quantum lens electron gas is localized in two-dimensional parabolic confining potential. Thus, in this system the conditions for the realization of the
generalized Kohn’s theorem are satisfied.

 


Բանալի բառեր. Kohn’s theorem, asymmetric biconvex thin quantum lens.

Լ. Վ. Լևոնյան, Հ. Մ. Մանուկյան,

Ռենտգենյան գնդային ալիքի դիֆրակտային կիզակետման առանձնահատկությունները փոքր պարբերությամբ գերցանցում | ԵՊՀ Գիտական տեղեկագիր. Ֆիզիկա մաթեմատիկական գիտություններ 2017 #51(113-116)
Կարդալ ավելին

The problem of a dynamic diffraction of spherical X-ray wave on a short period superlattice is considered theoretically. It is shown that a focusing of satellites occurred both at different depths of the superlattice and at different distances from the crystal in vacuum depending on the structural factors of the superlattice. The larger the structural factor of the satellite, the more deeply the wave in the crystal is focused and, respectively, the less is the focal length out of the crystal in vacuum.

 

Բանալի բառեր. dynamical diffraction, spherical X-ray wave, superlattice.

Ա. Խ. Մանասելյան,

ZnO քվանտային օղակների յուրահատուկ հատկությունները | ԵՊՀ Գիտական տեղեկագիր. Ֆիզիկա մաթեմատիկական գիտություններ 2017 #51(117-120)
Կարդալ ավելին

Electronic states and optical transitions of a ZnO quantum ring containing few interacting electrons in an applied magnetic field are found to be very different from those in a conventional semiconductor system, such as a GaAs ring. Strong Zeeman and Coulomb interactions of the ZnO system, exert a profound influence on the electron states and on the optical properties of the ring. In particular, our results indicate that the Aharonov– Bohm effect in a ZnO quantum ring strongly depends on the electron number.

 

Բանալի բառեր. quantum ring, Aharonov–Bohm effect.

 

Արամ Խ. Մանասելյան    amanasel@ysu.am

Վ. Ն. Մուղնեցյան, Ա. Ա. Կիրակոսյան,

Առաձգական դեֆորմացիաների բաշխումը քնավտային կետերի միաշերտ գերցանցում | ԵՊՀ Գիտական տեղեկագիր. Ֆիզիկա մաթեմատիկական գիտություններ 2017 #51(121-123)
Կարդալ ավելին

 The elastic strain distribution in one layer InAs/GaAs quantum ring superlattice is calculated using the Green function method. The dependencies of the strain tensor components on spatial coordinate in three different directions are obtained. The comparison of the obtained results with ones for a single quantum ring shows that the effect of the matrix material on the strain distribution inside the ring is more pronounced in the case of single quantum ring. The behavior of the strain tensor components in different directions is strongly different both for the single quantum ring and quantum ring superlattice due to the anisotropy of the crystal lattice.

 

Բանալի բառեր. quantum ring superlattice, elastic strain, Green function method.

Ա․ Ա․ Մխիթարյան, Ա․ Լ․ Ասատրյան, Ա․ Լ․ Վարդանյան, Ս․ Ս․ Ավետիսյան, Ա․ Ա․ Կիրակոսյան,

Էլեկտրական դաշտի և պատկեր-լիցքերի ազդեցությունը խառնուկային օպտիկական կլանման գործակիցների վրա գնդային քվանտային կետում | ԵՊՀ Գիտական տեղեկագիր. Ֆիզիկա մաթեմատիկական գիտություններ 2017 #51(124-127)
Կարդալ ավելին

The influence of an image charge effect on the impurity-related energies, the oscillator strengths of transitions from the 1s-like state to 2px and 2pz states as well as the optical absorption coefficients in a spherical quantum dot in the presence of an external electric field have been studied. The results show that the image charges lead to significant changes in the optical coefficients of the system.

 

Բանալի բառեր. quantum dot, hydrogen-like impurity, image charge effect, absorption coefficient.

Ա. Ի. Պետրոսյան, Կ. Լ. Ավետիսյան,

Միավոր գնդում ներդաշնակ ֆունկցիաների կշռային տարածությունները | ԵՊՀ Գիտական տեղեկագիր. Ֆիզիկա մաթեմատիկական գիտություններ 2017 #51(3-7)
Կարդալ ավելին

Ներմուծվում են միավոր BRn գնդում ներդաշնակ ֆունկցիաների h(φ), h0(φ) և h1(φ) բանախյան տարածություններում: Այս տարածությունները կախված են φ, ψ կշռային ֆունկցիաներից: Ապացուցվում է, որ եթե φψ-ն կազմում են նորմալ զույգ, ապա h1(ψ)*h(φ) և h0(φ)*~h1(ψ):

 

Բանալի բառեր. Banach space, harmonic function, weight function, duality

 

Ալբերտ Ի. Պետրոսյան apetrosyan@ysu.am;      Կարեն Լ. Ավետիսյան avetkaren@ysu.am